Absolutely Free Learning Opportunity!
No Need to Spend Money! Study at Your Own Pace!
Everything You Need is Right Here
UNLOCK YOUR DIGITAL FUTURE!
Free ICT Learning for Sri Lanka
GCE A/L ICT - 6 වන ඒකකය: දත්ත සන්නිවේදනය සහ ජාලකරණය
අන්තර්ක්රියාකාරී ඉගෙනුම් පද්ධතිය
🎓 විභාග ඉලක්කගත වැදගත්කම
මෙම ඒකකය A/L MCQ සහ රචනා ප්රශ්න පත්රයේ (Paper II) යන දෙකෙහිම වැදගත් කොටස් ආවරණය කරයි. විශේෂයෙන්ම IP ලිපින, උපජාලකරණය (Subnetting) සහ TCP/IP ආකෘති ඉතා වැදගත් වේ。
✅ දළ ලකුණු බර:
MCQ: 8 - 10 පමණ.
Paper II: 10 - 15 ලකුණු (සාමාන්යයෙන් 6 වන රචනා ප්රශ්නය ලෙස යෙදේ)。
දත්ත සන්නිවේදනය සහ ජාලකරණයේ මූලිකාංග
I. දත්ත සම්ප්රේෂණ මාධ්ය
- **නියමු මාධ්ය (Guided Media):** භෞතික මාර්ගයක් ඔස්සේ දත්ත ගමන් කරයි. (Ex: Twisted Pair, Coaxial Cable, Fiber Optics).
- **නියමු නොවන මාධ්ය (Unguided Media):** වායුගෝලය හරහා විද්යුත් චුම්බක තරංග මඟින් දත්ත ගමන් කරයි. (Ex: Radio Waves, Microwaves, Infrared).
- **සංඥා ගුණාංග:** Amplitude (විස්තාරය), Frequency (සංඛ්යාතය), Phase (කලාව) සහ Bandwidth (කලාප පළල).
- **සංඥා දුර්වලතා:** Attenuation (බලක්ෂය), Noise (ඝෝෂාව), Distortion (විකෘතිවීම).
II. ජාල ස්ථලක (Network Topologies)
පරිගණක ජාලයක භෞතික හෝ තාර්කික සැකැස්ම ජාල ස්ථලකය ලෙස හැඳින්වේ।
- **Star Topology (තාරකා ස්ථලකය):** මධ්යගත උපකරණයකට (Hub/Switch) සියලු නෝඩ් සම්බන්ධ වේ. (Fault Isolation හොඳයි).
- **Bus Topology (බස් ස්ථලකය):** පොදු රේඛීය කේබලයකට සියලු නෝඩ් සම්බන්ධ වේ. (කේබලයේ දෝෂයක් මුළු ජාලයටම බලපෑම් ඇති කරයි).
- **Ring Topology (මුදු ස්ථලකය):** සෑම නෝඩුවක්ම අසල්වැසි නෝඩු දෙකකට සම්බන්ධ වී වළල්ලක් සාදයි. (Data Token හරහා දත්ත ගමන් කරයි).
- **Mesh Topology (දැල් ස්ථලකය):** එක් එක් නෝඩුව ජාලයේ ඇති අනෙකුත් සියලු නෝඩු සමඟ සෘජුව සම්බන්ධ වේ. (ඉහළ විශ්වාසනීයත්වය, අධික පිරිවැය).
III. IP ලිපිනය සහ උපජාලකරණය (IP Addressing and Subnetting)
IP ලිපින (IPv4):
- දිග: $32$ බිටු. Octets 4කින් (බිටු 8 බැගින්) සමන්විත වේ.
- ලිපින පන්ති: Class A (විශාල ජාල), Class B (මධ්යම ජාල), Class C (කුඩා ජාල).
- Host ගණන: $\text{Host} = 2^n - 2$ (n යනු Host බිටු ගණන).
Subnet Mask (උපජාල ආවරණය):
ජාල ලිපිනය (Network Address) සහ ධාරක ලිපිනය (Host Address) වෙන්කර හඳුනා ගැනීමට භාවිතා වේ。
IV. ජාල ආකෘති සහ ප්රොටෝකෝල (Protocols)
OSI සහ TCP/IP ආකෘති:
- **Transport Layer (ප්රවාහන ස්ථරය):** TCP සහ UDP ප්රොටෝකෝල අයත් වේ. (Process-to-Process Delivery).
- **Network Layer (ජාල ස්ථරය):** IP ප්රොටෝකෝලය අයත් වේ. (Routing/Source-to-Destination Delivery).
- **Application Layer (යෙදුම් ස්ථරය):** HTTP, DNS, FTP වැනි පරිශීලක සේවා අයත් වේ.
- **TCP (Transmission Control Protocol):** සම්බන්ධතා පදනම් (Connection-Oriented), විශ්වාසනීය (Reliable), දෝෂ නිවැරදි කිරීම් සහිතයි. (Ex: HTTP, FTP).
- **UDP (User Datagram Protocol):** සම්බන්ධතා රහිත (Connection-Less), විශ්වාසනීය නොවන (Unreliable), වේගවත්. (Ex: DNS, VoIP).
- **DNS (Domain Name System):** Domain Name (නාමය) IP Address එකට පරිවර්තනය කරයි.
- **DHCP (Dynamic Host Configuration Protocol):** ජාලයට සම්බන්ධ වන උපාංග සඳහා ස්වයංක්රීයව IP ලිපින පවරයි.
📥 සටහන් PDF බාගත කරන්න
සියලුම සටහන් පහසුවෙන් මුද්රණය කර ගැනීම සඳහා PDF ගොනුවක් ලෙස බාගත කර ගත හැකිය。