Files and Folders: Drives, Paths, File Extensions

5.2 Files and Folders: Drives, File Extensions and File Managementගොනු සහ ෆෝල්ඩර: Drives, ගොනු දිගු සහ ගොනු කළමනාකරණය

G.C.E. O/L Grade 10 ICT · Lesson 5G.C.E. O/L ICT · 10 ශ්‍රේණිය · පාඩම 5

Prints all tabs in the language you are reading. Use “Save as PDF” in the print window to keep a copy.ඔබ කියවන භාෂාවෙන් සියලු tabs මුද්‍රණය වේ. පිටපතක් තියාගන්න print window එකේ “Save as PDF” තෝරන්න.

🎬Video coming soon in this language. Switch language to watch the other video.මේ භාෂාවෙන් වීඩියෝව ඉක්මනින් එනවා. අනෙක් වීඩියෝව බලන්න භාෂාව මාරු කරන්න.

In this videoමේ වීඩියෝවේ

Drives → folders → files make a tree.Drives → ෆෝල්ඩර → ගොනු ගසක් සාදයි.
A path is a file’s full address: C:\Users\…මාර්ගය ගොනුවක සම්පූර්ණ ලිපිනයයි: C:\Users\…
The extension shows the file type (.docx, .jpg, .exe).දිගුව ගොනු වර්ගය පෙන්වයි (.docx, .jpg, .exe).
Create, rename, copy, move and delete files and folders.ගොනු සහ ෆෝල්ඩර සෑදීම, නම් වෙනස් කිරීම, copy, move, delete.
Recycle Bin, shortcuts and good folder names; back up to OneDrive / Google Drive.Recycle Bin, shortcuts සහ හොඳ ෆෝල්ඩර නම්; OneDrive / Google Drive වෙත backup.

C:FolderPathExtensionCopy / MoveRecycle BinOneDrive

Notesසටහන්

Your computer may hold thousands of photos, notes and videos. The OS keeps them tidy using a file system of drives, folders and files – just like a cupboard with shelves and boxes. In this note you will learn about drives, folders, files and file extensions, file paths, how to create, rename, copy, move and delete files and folders, the Recycle Bin and shortcuts, and how to organise your documents in folders, including OneDrive and Google Drive cloud folders.ඔබේ පරිගණකයේ ඡායාරූප, සටහන් සහ වීඩියෝ දහස් ගණනක් තිබිය හැක. OS එක drives, ෆෝල්ඩර සහ ගොනු වලින් යුත් ගොනු පද්ධතියක් (file system) භාවිතයෙන් ඒවා පිළිවෙළට තබයි – රාක්ක සහ පෙට්ටි ඇති අල්මාරියක් වගේ. මෙම සටහනෙන් drives, ෆෝල්ඩර, ගොනු සහ ගොනු දිගු (extensions), ගොනු මාර්ග (paths), ගොනු සහ ෆෝල්ඩර සෑදීම, නම් වෙනස් කිරීම, පිටපත් කිරීම, ගෙන යාම සහ මැකීම, Recycle Bin සහ shortcuts, සහ OneDrive, Google Drive cloud ෆෝල්ඩර ඇතුළුව ඔබේ ලේඛන ෆෝල්ඩර වල සංවිධානය කිරීම ඉගෙන ගනිමු.

1. The file system1. ගොනු පද්ධතිය

A file system is the method the OS uses to name, store, organise and find files on a storage device. Common file systems: NTFS (Windows), FAT32 / exFAT (USB drives, memory cards), APFS (macOS, iOS), ext4 (Linux, Android). You see the file system through a file manager: File Explorer (Windows), Finder (macOS), Files (Android/iOS, Ubuntu).ගොනු පද්ධතියක් යනු ගබඩා උපාංගයක ගොනු නම් කිරීමට, ගබඩා කිරීමට, සංවිධානය කිරීමට සහ සොයාගැනීමට OS භාවිතා කරන ක්‍රමයයි. පොදු ගොනු පද්ධති: NTFS (Windows), FAT32 / exFAT (USB drives, මතක කාඩ්), APFS (macOS, iOS), ext4 (Linux, Android). ගොනු පද්ධතිය ඔබට පෙනෙන්නේ ගොනු කළමනාකරුවෙකු හරහා: File Explorer (Windows), Finder (macOS), Files (Android/iOS, Ubuntu).

💡 Think of a drive as a cupboard, a folder as a box inside it (a box can hold smaller boxes) and a file as a book in a box.Drive එක අල්මාරියක් ලෙසත්, ෆෝල්ඩරය ඒ තුළ ඇති පෙට්ටියක් ලෙසත් (පෙට්ටියක කුඩා පෙට්ටි තිබිය හැක), ගොනුව පෙට්ටියක ඇති පොතක් ලෙසත් සිතන්න.

2. Drives2. Drives (ධාවක)

A drive is a storage area shown with a letter in Windows. C: is usually the main drive where Windows is installed. Others: D: (second partition or disk), E:/F: (USB flash drive, external disk, memory card, DVD). A cloud drive such as OneDrive or Google Drive appears as a folder that is saved on the internet.Drive එකක් යනු Windows හි අකුරකින් පෙන්වන ගබඩා ප්‍රදේශයකි. C: සාමාන්‍යයෙන් Windows ස්ථාපනය කර ඇති ප්‍රධාන drive එකයි. අනෙක්වා: D: (දෙවන partition හෝ disk), E:/F: (USB flash drive, බාහිර disk, මතක කාඩ්, DVD). OneDrive හෝ Google Drive වැනි cloud drive එකක් අන්තර්ජාලයේ සුරැකෙන ෆෝල්ඩරයක් ලෙස පෙනේ.

3. Folders and the folder tree3. ෆෝල්ඩර සහ ෆෝල්ඩර ගස

A folder (directory) is a container that holds files and other folders (sub-folders). Folders inside folders make a tree (hierarchy). The top of a drive is the root (C:\). Windows gives each user ready-made folders: Desktop, Documents, Downloads, Pictures, Music, Videos.ෆෝල්ඩරයක් (directory) යනු ගොනු සහ වෙනත් ෆෝල්ඩර (උප ෆෝල්ඩර) අඩංගු බහාලුමකි. ෆෝල්ඩර තුළ ෆෝල්ඩර ගසක් (ධුරාවලියක්) සාදයි. Drive එකක ඉහළම ස්ථානය root (C:\) යි. Windows සෑම පරිශීලකයෙකුටම සූදානම් ෆෝල්ඩර ලබා දෙයි: Desktop, Documents, Downloads, Pictures, Music, Videos.

A folder tree in File Explorer and the path of one file.File Explorer හි ෆෝල්ඩර ගසක් සහ එක් ගොනුවක මාර්ගය.

A path shows the exact address of a file, from the drive down through each folder, separated by a backslash (\) in Windows:
C:\Users\Nimal\Documents\School\ICT\lesson5-notes.docx
macOS, Linux and web addresses use a forward slash (/), e.g. /home/nimal/Documents.මාර්ගයක් (path) මගින් drive එකේ සිට සෑම ෆෝල්ඩරයක් හරහා ගොනුවක නිවැරදි ලිපිනය පෙන්වයි; Windows හි backslash (\) මගින් වෙන් කෙරේ:
C:\Users\Nimal\Documents\School\ICT\lesson5-notes.docx
macOS, Linux සහ web ලිපින forward slash (/) භාවිතා කරයි, උදා: /home/nimal/Documents.

4. Files and file extensions4. ගොනු සහ ගොනු දිගු

A file is a named collection of data saved on a storage device – a document, photo, song, video or program. A file name has two parts: name . extension, e.g. report.docx. The extension tells the OS the file type and which program opens it.ගොනුවක් යනු ගබඩා උපාංගයක සුරකින ලද නමක් සහිත දත්ත එකතුවකි – ලේඛනයක්, ඡායාරූපයක්, ගීතයක්, වීඩියෝවක් හෝ වැඩසටහනක්. ගොනු නාමයක කොටස් දෙකක් ඇත: නම . දිගුව (extension), උදා: report.docx. දිගුව මගින් OS එකට ගොනු වර්ගය සහ එය විවෘත කරන වැඩසටහන කියයි.

Extensionදිගුව	File typeගොනු වර්ගය	Opens with (example)විවෘත කරන්නේ (උදා)
.docx.docx	Word documentWord ලේඛනය	Microsoft Word, Google Docs, LibreOffice WriterMicrosoft Word, Google Docs, LibreOffice Writer
.xlsx.xlsx	Spreadsheetපැතුරුම්පත	Excel, Google SheetsExcel, Google Sheets
.pptx.pptx	Presentationඉදිරිපත් කිරීම	PowerPoint, Google SlidesPowerPoint, Google Slides
.pdf.pdf	Portable Document FormatPortable Document Format	Edge, Chrome, Adobe Acrobat ReaderEdge, Chrome, Adobe Acrobat Reader
.txt.txt	Plain textසරල පෙළ	NotepadNotepad
.jpg / .png.jpg / .png	Image / photoරූපය / ඡායාරූපය	Photos app, PaintPhotos app, Paint
.mp3.mp3	Audio / songශ්‍රව්‍ය / ගීතය	Media Player, VLCMedia Player, VLC
.mp4.mp4	Videoවීඩියෝ	Media Player, VLCMedia Player, VLC
.zip.zip	Compressed folderසම්පීඩිත ෆෝල්ඩරය	File Explorer (Extract all)File Explorer (Extract all)
.html.html	Web pageවෙබ් පිටුව	Web browserවෙබ් බ්‍රව්සරය
.exe.exe	Program (executable) in WindowsWindows වැඩසටහනක් (executable)	Runs itself – be careful!තනිවම ධාවනය වේ – පරිස්සමින්!

💡 Turn on View → Show → File name extensions in File Explorer. A trick file like photo.jpg.exe is really a program, possibly a virus – never open .exe files from unknown emails or WhatsApp messages.File Explorer හි View → Show → File name extensions සක්‍රිය කරන්න. photo.jpg.exe වැනි උපක්‍රමශීලී ගොනුවක් ඇත්තටම වැඩසටහනකි, වෛරසයක් විය හැක – නොදන්නා email හෝ WhatsApp පණිවිඩ වලින් එන .exe ගොනු කිසිවිට විවෘත නොකරන්න.

File name rules (Windows): a name cannot contain \ / : * ? ” < > |. Two files in the same folder cannot have the same name and extension.ගොනු නාම නීති (Windows): නමක \ / : * ? ” < > | අඩංගු විය නොහැක. එකම ෆෝල්ඩරයේ ගොනු දෙකකට එකම නම සහ දිගුව තිබිය නොහැක.

5. Working with files and folders5. ගොනු සහ ෆෝල්ඩර සමඟ වැඩ කිරීම

The five basic file and folder operations.මූලික ගොනු සහ ෆෝල්ඩර මෙහෙයුම් පහ.

Taskකාර්යය	How (Windows 11 File Explorer)කරන ආකාරය (Windows 11 File Explorer)	Shortcut keyකෙටිමං යතුර
Create a folderෆෝල්ඩරයක් සෑදීම	Right-click → New → Folder, type a name, EnterRight-click → New → Folder, නමක් type කර Enter	Ctrl+Shift+NCtrl+Shift+N
Renameනම වෙනස් කිරීම	Select → right-click → Rename (keep the extension!)තෝරා → right-click → Rename (දිගුව තබාගන්න!)	F2F2
Copyපිටපත් කිරීම	Select → Copy → open new place → Paste. The original stays.තෝරා → Copy → නව ස්ථානය විවෘත කර → Paste. මුල් ගොනුව රැඳේ.	Ctrl+C, Ctrl+VCtrl+C, Ctrl+V
Moveගෙන යාම	Select → Cut → open new place → Paste, or drag to another folder on the same drive.තෝරා → Cut → නව ස්ථානය විවෘත කර → Paste, හෝ එකම drive එකේ වෙනත් ෆෝල්ඩරයකට drag කරන්න.	Ctrl+X, Ctrl+VCtrl+X, Ctrl+V
Deleteමැකීම	Select → Delete. It goes to the Recycle Bin.තෝරා → Delete. එය Recycle Bin එකට යයි.	DelDel
Delete permanentlyස්ථිරව මැකීම	Skips the Recycle Bin – cannot be restored easilyRecycle Bin මඟ හරියි – පහසුවෙන් ආපසු ගත නොහැක	Shift+DelShift+Del
Select manyකිහිපයක් තේරීම	Ctrl+click (some), Shift+click (a range), Ctrl+A (all)Ctrl+click (සමහර), Shift+click (පරාසයක්), Ctrl+A (සියල්ල)	Ctrl+ACtrl+A
Searchසෙවීම	Type in the search box of File Explorer, e.g. .pdfFile Explorer හි සෙවුම් කොටුවේ type කරන්න, උදා: .pdf	Ctrl+F / Win+SCtrl+F / Win+S

Copy vs move: after copy there are two copies (old place + new place). After move there is only one – it is now in the new place.Copy සහ move: copy කළ පසු පිටපත් දෙකක් ඇත (පැරණි ස්ථානය + නව ස්ථානය). Move කළ පසු ඇත්තේ එකක් පමණි – එය දැන් නව ස්ථානයේ ඇත.

Recycle BinRecycle Bin (කසළ බඳුන)

Deleted files from the hard disk wait here. You can Restore them to their old place or Empty Recycle Bin to remove them for good. ⚠ Files deleted from a USB drive or with Shift+Del do not go to the Recycle Bin.දෘඪ තැටියෙන් මැකූ ගොනු මෙහි රැඳේ. ඒවා පැරණි ස්ථානයට Restore කළ හැක, නැතහොත් ස්ථිරව ඉවත් කිරීමට Empty Recycle Bin කළ හැක. ⚠ USB drive එකකින් හෝ Shift+Del මගින් මැකූ ගොනු Recycle Bin එකට නොයයි.

Shortcutකෙටිමඟ (Shortcut)

A small link (icon with a curved arrow ↗) that points to a file, folder or program somewhere else. Deleting a shortcut does not delete the real file. Create: right-click → Show more options → Send to → Desktop (create shortcut).වෙනත් තැනක ඇති ගොනුවකට, ෆෝල්ඩරයකට හෝ වැඩසටහනකට යොමු කරන කුඩා සබැඳියකි (වක්‍ර ඊතලයක් ↗ සහිත අයිකනය). Shortcut එකක් මැකීමෙන් සැබෑ ගොනුව නොමැකේ. සෑදීම: right-click → Show more options → Send to → Desktop (create shortcut).

Compressed (.zip) folderසම්පීඩිත (.zip) ෆෝල්ඩරය

Puts many files into one smaller file to send by email. Right-click → Compress to ZIP file; open with Extract all.ගොනු රාශියක් email මගින් යැවීමට එක් කුඩා ගොනුවකට දමයි. Right-click → Compress to ZIP file; Extract all මගින් විවෘත කරන්න.

6. Organising your documents6. ඔබේ ලේඛන සංවිධානය කිරීම

Make a folder for each subject or project, with sub-folders: Documents\School\Grade10\ICT\Lesson5.සෑම විෂයයකටම හෝ ව්‍යාපෘතියකටම ෆෝල්ඩරයක් උප ෆෝල්ඩර සහිතව සාදන්න: Documents\School\Grade10\ICT\Lesson5.
Use clear, short names that tell what is inside: 2026-11-03-ict-lesson5-notes.docx, not new doc (3).docx.ඇතුළත ඇති දේ කියන පැහැදිලි, කෙටි නම් භාවිතා කරන්න: 2026-11-03-ict-lesson5-notes.docx, new doc (3).docx නොවේ.
Put the date as YYYY-MM-DD at the start so files sort in date order. Use hyphens (-) instead of spaces for web files.ගොනු දින අනුපිළිවෙළට සැකසීමට දිනය YYYY-MM-DD ලෙස ආරම්භයේ දමන්න. Web ගොනු සඳහා හිස්තැන් වෙනුවට hyphens (-) භාවිතා කරන්න.
Do not leave everything on the Desktop or in Downloads – move files to the right folder.සියල්ල Desktop හෝ Downloads හි නොතබන්න – ගොනු නිවැරදි ෆෝල්ඩරයට ගෙන යන්න.
Keep a backup: a USB drive or a cloud folder.Backup එකක් තබාගන්න: USB drive එකක් හෝ cloud ෆෝල්ඩරයක්.
Delete files you do not need and empty the Recycle Bin sometimes.අවශ්‍ය නැති ගොනු මකා, විටින් විට Recycle Bin හිස් කරන්න.

NEW 20262026 නව Cloud folders: OneDrive (built into Windows 11) and Google Drive sync a folder on your PC with the internet. A file saved there can be opened on your phone, shared with a teacher by link, and is safe even if the laptop is lost. Status icons: ☁ = online only, ✔ = also on this device. Your school Google account also gives Google Drive for assignments.Cloud ෆෝල්ඩර: OneDrive (Windows 11 හි ගොඩනගා ඇත) සහ Google Drive ඔබේ PC හි ෆෝල්ඩරයක් අන්තර්ජාලය සමඟ sync කරයි. එහි සුරකින ගොනුවක් ඔබේ දුරකථනයෙන් විවෘත කළ හැක, සබැඳියකින් ගුරුවරයාට බෙදාගත හැක, laptop එක නැති වුවත් ආරක්ෂිතයි. තත්ත්ව අයිකන: ☁ = online පමණි, ✔ = මෙම උපාංගයේද ඇත. ඔබේ පාසල් Google ගිණුමෙන්ද පැවරුම් සඳහා Google Drive ලැබේ.

Key Wordsප්‍රධාන පද

File systemගොනු පද්ධතිය

The method the OS uses to name, store, organise and find files (NTFS, FAT32, exFAT).ගොනු නම් කිරීමට, ගබඩා කිරීමට, සංවිධානය කිරීමට සහ සොයාගැනීමට OS භාවිතා කරන ක්‍රමය (NTFS, FAT32, exFAT).

DriveDrive (ධාවකය)

A storage area shown with a letter, e.g. C:, D:, E:.අකුරකින් පෙන්වන ගබඩා ප්‍රදේශයකි, උදා: C:, D:, E:.

Folderෆෝල්ඩරය

A container (directory) that holds files and sub-folders.ගොනු සහ උප ෆෝල්ඩර අඩංගු බහාලුමක් (directory).

Fileගොනුව

A named collection of data stored on a storage device.ගබඩා උපාංගයක ගබඩා කළ නමක් සහිත දත්ත එකතුවකි.

File extensionගොනු දිගුව

Letters after the dot in a file name that show the file type, e.g. .docx.ගොනු නාමයේ තිතට පසු ගොනු වර්ගය පෙන්වන අකුරු, උදා: .docx.

Pathමාර්ගය (Path)

The full address of a file, e.g. C:\Users\Nimal\Documents\notes.docx.ගොනුවක සම්පූර්ණ ලිපිනය, උදා: C:\Users\Nimal\Documents\notes.docx.

Root folderRoot ෆෝල්ඩරය

The top level of a drive, e.g. C:\.Drive එකක ඉහළම මට්ටම, උදා: C:\.

Copyපිටපත් කිරීම

Make a second copy in a new place; the original stays.නව ස්ථානයක දෙවන පිටපතක් සෑදීම; මුල් එක රැඳේ.

Moveගෙන යාම

Take a file from one place to another; only one copy remains.ගොනුවක් එක් තැනකින් තවත් තැනකට ගෙන යාම; එක් පිටපතක් පමණක් රැඳේ.

Recycle BinRecycle Bin

Place where deleted files wait and can be restored.මැකූ ගොනු රැඳී ඇති, ආපසු ලබාගත හැකි ස්ථානය.

Shortcutකෙටිමඟ (Shortcut)

A link that points to a file, folder or program elsewhere.වෙනත් තැනක ඇති ගොනුවකට, ෆෝල්ඩරයකට හෝ වැඩසටහනකට යොමු කරන සබැඳියකි.

Cloud storageCloud ගබඩාව

Saving files on internet servers, e.g. OneDrive, Google Drive.අන්තර්ජාල servers මත ගොනු සුරැකීම, උදා: OneDrive, Google Drive.

Sample Q&Aආදර්ශ ප්‍රශ්න සහ පිළිතුරු

1What is the difference between a file and a folder?ගොනුවක් සහ ෆෝල්ඩරයක් අතර වෙනස කුමක්ද?

Answerපිළිතුර: A file holds data (a document, photo, program). A folder is a container that holds files and other folders.ගොනුවක දත්ත ඇත (ලේඛනයක්, ඡායාරූපයක්, වැඩසටහනක්). ෆෝල්ඩරයක් යනු ගොනු සහ වෙනත් ෆෝල්ඩර අඩංගු බහාලුමකි.

2In the path C:\Users\Kamal\Pictures\trip.jpg, name the drive, the file name, the extension and the folder that holds the file.C:\Users\Kamal\Pictures\trip.jpg මාර්ගයේ drive එක, ගොනු නාමය, දිගුව සහ ගොනුව ඇති ෆෝල්ඩරය නම් කරන්න.

Answerපිළිතුර: Drive: C:, file name: trip, extension: .jpg (an image), folder: Pictures.Drive: C:, ගොනු නාමය: trip, දිගුව: .jpg (රූපයක්), ෆෝල්ඩරය: Pictures.

3What is the difference between copy and move?Copy සහ move අතර වෙනස කුමක්ද?

Answerපිළිතුර: Copy leaves the original and makes a second copy in the new place (two copies). Move takes the file to the new place (only one copy).Copy මුල් ගොනුව තබා නව ස්ථානයේ දෙවන පිටපතක් සාදයි (පිටපත් දෙකක්). Move ගොනුව නව ස්ථානයට ගෙන යයි (එක් පිටපතක් පමණි).

4You deleted a file by mistake from the C: drive. How can you get it back?ඔබ වැරදීමකින් C: drive එකෙන් ගොනුවක් මකා දැමුවා. එය ආපසු ලබාගන්නේ කෙසේද?

Answerපිළිතුර: Open the Recycle Bin, right-click the file and choose Restore. It returns to its old folder (if it was not deleted with Shift+Del and the bin was not emptied).Recycle Bin විවෘත කර ගොනුව right-click කර Restore තෝරන්න. එය පැරණි ෆෝල්ඩරයට නැවත යයි (Shift+Del මගින් නොමැකූ සහ bin එක හිස් නොකළ නම්).

5Why is a file called invoice.pdf.exe dangerous?invoice.pdf.exe නම් ගොනුවක් අනතුරුදායක වන්නේ ඇයි?

Answerපිළිතුර: Its real extension is .exe, so it is a program, not a PDF. It may be a virus pretending to be a document.එහි සැබෑ දිගුව .exe නිසා එය PDF එකක් නොව වැඩසටහනකි. එය ලේඛනයක් ලෙස පෙනී සිටින වෛරසයක් විය හැක.

6Give three good habits for organising documents.ලේඛන සංවිධානය සඳහා හොඳ පුරුදු තුනක් දෙන්න.

Answerපිළිතුර: Use a folder for each subject with sub-folders; use clear names with the date (YYYY-MM-DD); keep a backup on OneDrive/Google Drive or a USB drive; do not leave files on the Desktop/Downloads.සෑම විෂයයකටම උප ෆෝල්ඩර සහිත ෆෝල්ඩරයක්; දිනය (YYYY-MM-DD) සහිත පැහැදිලි නම්; OneDrive/Google Drive හෝ USB drive එකක backup; ගොනු Desktop/Downloads හි නොතැබීම.

MCQබහුවරණ ප්‍රශ්න

Choose the correct answer for each question.සෑම ප්‍රශ්නයකටම නිවැරදි පිළිතුර තෝරන්න.

Scoreලකුණු: 0 / 15

1A container that holds files and other folders is aගොනු සහ වෙනත් ෆෝල්ඩර අඩංගු බහාලුමක් යනු

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: B

Folders (directories) hold files and sub-folders.ෆෝල්ඩර (directories) ගොනු සහ උප ෆෝල්ඩර දරයි.

2In Windows, the drive where the OS is usually installed isWindows හි OS සාමාන්‍යයෙන් ස්ථාපනය කර ඇති drive එක

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: D

C: is the main system drive.C: ප්‍රධාන පද්ධති drive එකයි.

3Which extension is a spreadsheet?පැතුරුම්පතක දිගුව කුමක්ද?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: A

.xlsx is an Excel spreadsheet..xlsx යනු Excel පැතුරුම්පතකි.

4Which file is a video?වීඩියෝ ගොනුව කුමක්ද?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: B

.mp4 is video; .mp3 is audio only..mp4 වීඩියෝ; .mp3 ශ්‍රව්‍ය පමණි.

5Which file is a program that runs by itself in Windows?Windows හි තනිවම ධාවනය වන වැඩසටහනක් වන ගොනුව කුමක්ද?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: A

.exe files are executable programs..exe ගොනු ධාවනය කළ හැකි වැඩසටහන් වේ.

6In C:\Users\Sara\Documents\cv.docx, which folder holds cv.docx?C:\Users\Sara\Documents\cv.docx හි cv.docx ඇත්තේ කුමන ෆෝල්ඩරයේද?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: C

The last folder before the file name holds it.ගොනු නාමයට පෙර ඇති අවසාන ෆෝල්ඩරය එය දරයි.

7After you copy a file to a USB drive, how many copies exist?ගොනුවක් USB drive එකකට copy කළ පසු පිටපත් කීයක් තිබේද?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: A

Copy keeps the original and makes one more.Copy මුල් එක තබා තවත් එකක් සාදයි.

8The keyboard shortcut to rename a selected file isතෝරාගත් ගොනුවක නම වෙනස් කිරීමේ කෙටිමං යතුර

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: D

F2 renames in File Explorer.File Explorer හි F2 මගින් නම වෙනස් කරයි.

9Ctrl+X followed by Ctrl+V willCtrl+X පසුව Ctrl+V මගින්

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: B

Cut + Paste = move.Cut + Paste = move.

10Where can you restore a file deleted from the C: drive with the Delete key?Delete යතුරෙන් C: drive එකෙන් මැකූ ගොනුවක් restore කළ හැක්කේ කොහෙන්ද?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: A

Deleted files go to the Recycle Bin first.මැකූ ගොනු මුලින්ම Recycle Bin එකට යයි.

11Which key combination deletes a file without sending it to the Recycle Bin?ගොනුවක් Recycle Bin එකට නොයවා මකා දමන යතුරු සංයෝජනය කුමක්ද?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: C

Shift+Del deletes permanently.Shift+Del ස්ථිරව මකයි.

12If you delete a desktop shortcut to a game, what happens to the game?ක්‍රීඩාවක desktop shortcut එක මකා දැමුවහොත් ක්‍රීඩාවට කුමක් සිදු වේද?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: C

A shortcut is only a link to the real program.Shortcut එකක් සැබෑ වැඩසටහනට සබැඳියක් පමණි.

13Which is the best file name for organising school work?පාසල් වැඩ සංවිධානය සඳහා හොඳම ගොනු නාමය කුමක්ද?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: B

Clear name with the date in YYYY-MM-DD sorts well.YYYY-MM-DD දිනය සහිත පැහැදිලි නම හොඳින් සැකසේ.

14Which character is NOT allowed in a Windows file name?Windows ගොනු නාමයක අවසර නැති අක්ෂරය කුමක්ද?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: D

\ / : * ? ” < > | are not allowed.\ / : * ? ” < > | අවසර නැත.

15OneDrive and Google Drive are examples ofOneDrive සහ Google Drive උදාහරණ වන්නේ

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: C

They store files on internet servers and sync them.ඒවා අන්තර්ජාල servers මත ගොනු ගබඩා කර sync කරයි.

MCQ answer keyMCQ පිළිතුරු

B – Folders (directories) hold files and sub-folders.ෆෝල්ඩර (directories) ගොනු සහ උප ෆෝල්ඩර දරයි.
D – C: is the main system drive.C: ප්‍රධාන පද්ධති drive එකයි.
A – .xlsx is an Excel spreadsheet..xlsx යනු Excel පැතුරුම්පතකි.
B – .mp4 is video; .mp3 is audio only..mp4 වීඩියෝ; .mp3 ශ්‍රව්‍ය පමණි.
A – .exe files are executable programs..exe ගොනු ධාවනය කළ හැකි වැඩසටහන් වේ.
C – The last folder before the file name holds it.ගොනු නාමයට පෙර ඇති අවසාන ෆෝල්ඩරය එය දරයි.
A – Copy keeps the original and makes one more.Copy මුල් එක තබා තවත් එකක් සාදයි.
D – F2 renames in File Explorer.File Explorer හි F2 මගින් නම වෙනස් කරයි.
B – Cut + Paste = move.Cut + Paste = move.
A – Deleted files go to the Recycle Bin first.මැකූ ගොනු මුලින්ම Recycle Bin එකට යයි.
C – Shift+Del deletes permanently.Shift+Del ස්ථිරව මකයි.
C – A shortcut is only a link to the real program.Shortcut එකක් සැබෑ වැඩසටහනට සබැඳියක් පමණි.
B – Clear name with the date in YYYY-MM-DD sorts well.YYYY-MM-DD දිනය සහිත පැහැදිලි නම හොඳින් සැකසේ.
D – \ / : * ? ” < > | are not allowed.\ / : * ? ” < > | අවසර නැත.
C – They store files on internet servers and sync them.ඒවා අන්තර්ජාල servers මත ගොනු ගබඩා කර sync කරයි.

Structured Questionsව්‍යුහගත ප්‍රශ්න

1Look at the folder tree.
(i) Write the full path of os-types.pptx. (2 marks)
(ii) Name the root of the drive and one sub-folder of Documents. (2 marks)ෆෝල්ඩර ගස බලන්න.
(i) os-types.pptx හි සම්පූර්ණ මාර්ගය ලියන්න. (ලකුණු 2)
(ii) Drive එකේ root එක සහ Documents හි එක් උප ෆෝල්ඩරයක් නම් කරන්න. (ලකුණු 2) (4 marksලකුණු 4)