Logic Gates for Real Problems: Alarm Systems

4.2 Solving Real-World Problems with Logic Gatesතාර්කික ද්වාර භාවිතයෙන් සැබෑ ලෝක ගැටලු විසඳීම

G.C.E. O/L Grade 10 ICT · Lesson 4G.C.E. O/L ICT · 10 ශ්‍රේණිය · පාඩම 4

Prints all tabs in the language you are reading. Use “Save as PDF” in the print window to keep a copy.ඔබ කියවන භාෂාවෙන් සියලු tabs මුද්‍රණය වේ. පිටපතක් තියාගන්න print window එකේ “Save as PDF” තෝරන්න.

🎬Video coming soon in this language. Switch language to watch the other video.මේ භාෂාවෙන් වීඩියෝව ඉක්මනින් එනවා. අනෙක් වීඩියෝව බලන්න භාෂාව මාරු කරන්න.

In this videoමේ වීඩියෝවේ

List inputs (sensors) and the output first.පළමුව ආදාන (sensors) සහ ප්‍රතිදානය ලියන්න.
Decide what 1 and 0 mean for each input.එක් එක් ආදානයට 1 සහ 0 අර්ථය තීරණය කරන්න.
“and” → AND, “or” → OR, “not” → NOT.“සහ” → AND, “හෝ” → OR, “නැත” → NOT.
Block diagram → expression → logic diagram.Block diagram → ප්‍රකාශනය → logic diagram.
Check with a truth table.සත්‍යතා වගුවකින් පරීක්ෂා කරන්න.

SensorBlock diagramLogic diagramAlarmIoTSmart lightTruth table

Notesසටහන්

Logic gates are not only for exams – they control car alarms, door locks, smart home lights, greenhouse water pumps and even decide who gets a scholarship. In this note you will learn a simple step-by-step method: turn a problem written in words into a block diagram, then into a Boolean expression, a logic circuit and a truth table. You will also learn to read a circuit and derive its expression and truth table.තාර්කික ද්වාර විභාගයට පමණක් නොවේ – ඒවා මෝටර් රථ alarm, දොර අගුළු, smart home විදුලි පහන්, හරිතාගාර ජල පොම්ප පාලනය කරන අතර ශිෂ්‍යත්වයක් ලබන්නේ කවුද යන්න ද තීරණය කරයි. වචනවලින් ලියූ ගැටලුවක් block diagram එකක් බවටත්, පසුව බූලීය ප්‍රකාශනයක්, තාර්කික පරිපථයක් සහ සත්‍යතා වගුවක් බවටත් හරවන සරල පියවර ක්‍රමයක් මේ සටහනෙන් ඉගෙන ගමු. පරිපථයක් කියවා එහි ප්‍රකාශනය සහ සත්‍යතා වගුව ව්‍යුත්පන්න කිරීම ද ඉගෙන ගමු.

1. The 5-step method1. පියවර 5 ක්‍රමය

Step 1 – Inputs and outputපියවර 1 – ආදාන සහ ප්‍රතිදානය

Find the conditions (sensors, switches, answers) and the result.කොන්දේසි (sensors, ස්විච, පිළිතුරු) සහ ප්‍රතිඵලය සොයන්න.

Step 2 – Give letters and meaningsපියවර 2 – අකුරු සහ අර්ථ දෙන්න

e.g. D = 1 when the door is open, D = 0 when closed.උදා: දොර විවෘත නම් D = 1, වසා ඇත්නම් D = 0.

Step 3 – Block diagramපියවර 3 – Block diagram

Draw boxes: inputs → logic → output.පෙට්ටි අඳින්න: ආදාන → තර්කය → ප්‍රතිදානය.

Step 4 – Expression and circuitපියවර 4 – ප්‍රකාශනය සහ පරිපථය

Change and → . , or → + , not → ‘ and draw the gates.සහ → . , හෝ → + , නැත → ‘ ලෙස හරවා ද්වාර අඳින්න.

Step 5 – Truth tableපියවර 5 – සත්‍යතා වගුව

Check every input combination.සෑම ආදාන සංයෝජනයක්ම පරීක්ෂා කරන්න.

💡 Key words in the problem tell you the gate: “and”, “both”, “all” → AND; “or”, “either”, “any” → OR; “not”, “no”, “unless”, “dark (not bright)” → NOT.ගැටලුවේ ප්‍රධාන වචන ද්වාරය කියයි: “සහ”, “දෙකම”, “සියල්ල” → AND; “හෝ”, “ඕනෑම” → OR; “නැත”, “නොමැති”, “අඳුරු (දීප්තිමත් නොවේ)” → NOT.

2. Example 1 – Car alarm system2. උදාහරණය 1 – මෝටර් රථ alarm පද්ධතිය

Problem: The siren of a car alarm sounds when the alarm is switched ON and either a door is opened or a window is broken.ගැටලුව: Alarm එක ON කර ඇති විට, දොරක් විවෘත කළොත් හෝ කවුළුවක් බිඳුණොත් car alarm siren එක නාද වේ.

Letterඅකුර	Input / outputආදානය / ප්‍රතිදානය	1 means1 යනු	0 means0 යනු
SS	Alarm switchAlarm ස්විචය	ONON	OFFOFF
DD	Door sensorදොර sensor	Door openදොර විවෘත	Door closedදොර වසා ඇත
WW	Window sensorකවුළු sensor	Glass brokenවීදුරු බිඳී ඇත	Glass OKවීදුරු හොඳයි
SirenSiren	Outputප්‍රතිදානය	Soundsනාද වේ	Silentනිහඬයි

Block diagram: three inputs → logic → sirenBlock diagram: ආදාන තුන → තර්කය → siren

In words: Siren = S AND (D OR W). Expression: Siren = S.(D+W). Logic circuit:වචනවලින්: Siren = S AND (D OR W). ප්‍රකාශනය: Siren = S.(D+W). තාර්කික පරිපථය:

Logic diagram: OR gate for D and W, then AND with SLogic diagram: D සහ W සඳහා OR ද්වාරය, පසුව S සමග AND

SS	DD	WW	D+WD+W	SirenSiren
00	00	00	00	00
00	00	11	11	00
00	11	00	11	00
00	11	11	11	00
11	00	00	00	00
11	00	11	11	11
11	11	00	11	11
11	11	11	11	11

The siren sounds in 3 of the 8 cases – only when S = 1 and at least one sensor is 1.පේළි 8න් 3 කදී siren නාද වේ – S = 1 සහ අවම වශයෙන් එක් sensor එකක් 1 වූ විට පමණි.

3. Example 2 – Selection criteria (scholarship)3. උදාහරණය 2 – තේරීම් නිර්ණායක (ශිෂ්‍යත්වය)

Problem: A school gives a scholarship to a student who has passed the O/L exam (P) and who has either a low family income (I) or a talent in sport (T).ගැටලුව: O/L විභාගය සමත් (P) සහ අඩු පවුල් ආදායමක් (I) හෝ ක්‍රීඩා දක්ෂතාවයක් (T) ඇති සිසුවෙකුට පාසල ශිෂ්‍යත්වයක් දෙයි.

Block diagram for the scholarshipශිෂ්‍යත්වය සඳහා block diagram

X = P.(I+T)X = P.(I+T)

PP	II	TT	I+TI+T	X = P.(I+T)X = P.(I+T)
00	00	00	00	00
00	00	11	11	00
00	11	00	11	00
00	11	11	11	00
11	00	00	00	00
11	00	11	11	11
11	11	00	11	11
11	11	11	11	11

💡 The same idea is used by online forms and university selection: a computer checks Yes/No answers with AND and OR.Online forms සහ විශ්වවිද්‍යාල තේරීම්වල ද මෙම අදහසම භාවිතා වේ: පරිගණකය ඔව්/නැත පිළිතුරු AND සහ OR මගින් පරීක්ෂා කරයි.

4. Example 3 – Smart home light (uses NOT)4. උදාහරණය 3 – Smart home විදුලි පහන (NOT භාවිතය)

Problem: A garden lamp switches ON when motion is detected (M = 1) and it is dark. The light sensor gives L = 1 when it is bright, so “dark” means NOT L.ගැටලුව: චලනයක් හඳුනාගත් විට (M = 1) සහ අඳුරු විට වත්තේ පහන දැල්වේ. ආලෝක sensor එක දීප්තිමත් විට L = 1 දෙයි, එබැවින් “අඳුරු” යනු NOT L.

Block diagram for the smart lightSmart light සඳහා block diagram

Lamp = M.L’Lamp = M.L’

MM	LL	L’L’	LampLamp
00	00	11	00
00	11	00	00
11	00	11	11
11	11	00	00

5. Example 4 – Greenhouse / IoT smart agriculture5. උදාහරණය 4 – හරිතාගාරය / IoT smart agriculture

Problem: In a smart greenhouse the water pump turns ON when the soil is dry (D) and it is not raining (R) and the water tank is not empty (T). Not raining and not empty = NOT (R OR T) = a NOR gate.ගැටලුව: Smart හරිතාගාරයක පස වියළි (D) සහ වැසි නොමැති (R) සහ ජල ටැංකිය හිස් නොවූ (T) විට ජල පොම්පය ON වේ. වැසි නැත සහ හිස් නැත = NOT (R OR T) = NOR ද්වාරයකි.

Block diagram: IoT sensors control the pumpBlock diagram: IoT sensors මගින් පොම්පය පාලනය

Pump = D.(R+T)’Pump = D.(R+T)’

DD	RR	TT	(R+T)’(R+T)’	PumpPump
00	00	00	11	00
00	00	11	00	00
00	11	00	00	00
00	11	11	00	00
11	00	00	11	11
11	00	11	00	00
11	11	00	00	00
11	11	11	00	00

The pump runs in only one case: D = 1, R = 0, T = 0. This saves water and protects the pump – a real use of IoT in Sri Lankan farming.පොම්පය ක්‍රියා කරන්නේ එක් අවස්ථාවක පමණි: D = 1, R = 0, T = 0. මෙය ජලය ඉතිරි කර පොම්පය ආරක්ෂා කරයි – ශ්‍රී ලංකා ගොවිතැනේ IoT සැබෑ භාවිතයකි.

6. Example 5 – Electronic door lock6. උදාහරණය 5 – ඉලෙක්ට්‍රොනික දොර අගුල

Problem: An office door unlocks when a valid card (C) is shown and the correct PIN (K) is typed, or when the fire alarm (F) is ON (so people can escape).ගැටලුව: වලංගු කාඩ්පතක් (C) පෙන්වා නිවැරදි PIN (K) ඇතුළත් කළ විට, හෝ ගිනි alarm (F) ON වූ විට (මිනිසුන්ට පලා යාමට) කාර්යාල දොර අගුළු හැරේ.

Unlock = C.K + FUnlock = C.K + F

CC	KK	FF	C.KC.K	UnlockUnlock
00	00	00	00	00
00	00	11	00	11
00	11	00	00	00
00	11	11	00	11
11	00	00	00	00
11	00	11	00	11
11	11	00	11	11
11	11	11	11	11

7. Reading a circuit: derive the expression and truth table7. පරිපථයක් කියවීම: ප්‍රකාශනය සහ සත්‍යතා වගුව ව්‍යුත්පන්න කිරීම

Go gate by gate from left to right. Write the output expression beside each gate, then combine them. Finally evaluate the expression for every row.වමේ සිට දකුණට ද්වාරයෙන් ද්වාරයට යන්න. සෑම ද්වාරයක් අසලම ප්‍රතිදාන ප්‍රකාශනය ලියා ඒවා එකතු කරන්න. අවසානයේ සෑම පේළියක් සඳහාම ප්‍රකාශනය ගණනය කරන්න.

Circuit A: NAND, NOT, then ANDපරිපථය A: NAND, NOT, පසුව AND

NAND gate output = (A.B)’NAND ද්වාර ප්‍රතිදානය = (A.B)’
NOT gate output = C’NOT ද්වාර ප්‍රතිදානය = C’
AND gate: X = (A.B)’.C’AND ද්වාරය: X = (A.B)’.C’

AA	BB	CC	(A.B)’(A.B)’	C’C’	X = (A.B)’.C’X = (A.B)’.C’
00	00	00	11	11	11
00	00	11	11	00	00
00	11	00	11	11	11
00	11	11	11	00	00
11	00	00	11	11	11
11	00	11	11	00	00
11	11	00	00	11	00
11	11	11	00	00	00

Circuit B: NOR then ORපරිපථය B: NOR පසුව OR

AA	BB	CC	(A+B)’(A+B)’	X = (A+B)’+CX = (A+B)’+C
00	00	00	11	11
00	00	11	11	11
00	11	00	00	00
00	11	11	00	11
11	00	00	00	00
11	00	11	00	11
11	11	00	00	00
11	11	11	00	11

💡 Exam check: count the 1s in your output column and compare with a friend – or test one easy row (for example all inputs 0) in your head.විභාග පරීක්ෂාව: ප්‍රතිදාන තීරුවේ 1 ගණන් කරන්න – හෝ පහසු පේළියක් (උදා: සියලු ආදාන 0) හිතෙන් පරීක්ෂා කරන්න.

NEW 20262026 නව 2026 focus: logic in everyday technology – IoT sensors in smart agriculture, smart homes and security systems all make Yes/No decisions with AND, OR and NOT.2026 අවධානය: එදිනෙදා තාක්ෂණයේ තර්කනය – smart agriculture, smart homes සහ ආරක්ෂක පද්ධතිවල IoT sensors සියල්ල AND, OR, NOT මගින් ඔව්/නැත තීරණ ගනී.

Key Wordsප්‍රධාන පද

Block diagramBlock diagram

A simple drawing of inputs, a logic box and outputs, joined by arrows.ඊතල මගින් සම්බන්ධ කළ ආදාන, තර්ක පෙට්ටිය සහ ප්‍රතිදාන පෙන්වන සරල රූපය.

Logic diagramතාර්කික රූප සටහන

A drawing of the actual gates and wires that solve a problem.ගැටලුව විසඳන සැබෑ ද්වාර සහ රැහැන් පෙන්වන රූපය.

SensorSensor (සංවේදකය)

A device that detects a condition (motion, light, rain, door open) and gives 1 or 0.කොන්දේසියක් (චලනය, ආලෝකය, වැසි, දොර විවෘත) හඳුනාගෙන 1 හෝ 0 දෙන උපාංගය.

Input conditionආදාන කොන්දේසිය

A Yes/No fact used by the circuit, given a letter such as A, D or S.A, D, S වැනි අකුරක් දෙන, පරිපථය භාවිතා කරන ඔව්/නැත කරුණ.

Outputප්‍රතිදානය

The result of the circuit, e.g. siren, lamp, pump or unlock signal.පරිපථයේ ප්‍රතිඵලය, උදා: siren, පහන, පොම්පය හෝ අගුළු හැරීමේ සංඥාව.

Alarm systemAlarm පද්ධතිය

A system that sounds a warning when sensors detect a problem.Sensors ගැටලුවක් හඳුනාගත් විට අනතුරු ඇඟවීමක් නාද කරන පද්ධතිය.

Selection criteriaතේරීම් නිර්ණායක

The rules that decide who is eligible, joined with AND / OR.කවුද සුදුසු යන්න තීරණය කරන, AND / OR මගින් එක් කළ නීති.

Intermediate outputඅතරමැදි ප්‍රතිදානය

The output of a gate in the middle of a circuit, e.g. D+W.පරිපථය මැද ද්වාරයක ප්‍රතිදානය, උදා: D+W.

Deriveව්‍යුත්පන්න කිරීම

To work out the expression or truth table from a given circuit.දී ඇති පරිපථයකින් ප්‍රකාශනය හෝ සත්‍යතා වගුව සොයා ගැනීම.

IoTIoT (Internet of Things)

Everyday devices with sensors connected to the internet, e.g. smart farm pumps.අන්තර්ජාලයට සම්බන්ධ sensors සහිත එදිනෙදා උපාංග, උදා: smart ගොවිපළ පොම්ප.

Smart homeSmart home

A home where lights, locks and appliances are controlled automatically by logic.තර්කනය මගින් පහන්, අගුළු සහ උපකරණ ස්වයංක්‍රීයව පාලනය වන නිවස.

Control systemපාලන පද්ධතිය

A system that reads inputs and switches outputs ON or OFF automatically.ආදාන කියවා ප්‍රතිදාන ස්වයංක්‍රීයව ON/OFF කරන පද්ධතිය.

Sample Q&Aආදර්ශ ප්‍රශ්න සහ පිළිතුරු

1List the steps to solve a real-world problem with logic gates.තාර්කික ද්වාර මගින් සැබෑ ගැටලුවක් විසඳීමේ පියවර ලියන්න.

Answerපිළිතුර: Find inputs and output → give letters and 1/0 meanings → draw a block diagram → write the expression and draw the logic circuit → complete the truth table.ආදාන හා ප්‍රතිදානය සොයන්න → අකුරු සහ 1/0 අර්ථ දෙන්න → block diagram අඳින්න → ප්‍රකාශනය ලියා පරිපථය අඳින්න → සත්‍යතා වගුව සම්පූර්ණ කරන්න.

2What is the difference between a block diagram and a logic diagram?Block diagram සහ logic diagram අතර වෙනස?

Answerපිළිතුර: A block diagram shows only inputs, a logic box and outputs; a logic diagram shows the actual gates (AND, OR, NOT…) and wires.Block diagram එක ආදාන, තර්ක පෙට්ටිය සහ ප්‍රතිදාන පමණක් පෙන්වයි; logic diagram එක සැබෑ ද්වාර (AND, OR, NOT…) සහ රැහැන් පෙන්වයි.

3A car siren sounds when the alarm is ON (S) and a door (D) or window (W) is opened. Write the expression.Alarm ON (S) වී දොරක් (D) හෝ කවුළුවක් (W) විවෘත කළ විට siren නාද වේ. ප්‍රකාශනය ලියන්න.

Answerපිළිතුර: Siren = S.(D+W)Siren = S.(D+W)

4Why is a NOT gate needed in the smart light circuit?Smart light පරිපථයට NOT ද්වාරයක් අවශ්‍ය ඇයි?

Answerපිළිතුර: The light sensor gives 1 when bright, but the lamp must switch on when dark, so we use L’ (NOT L).ආලෝක sensor එක දීප්තිමත් විට 1 දෙන නමුත් පහන දැල්විය යුත්තේ අඳුරු විට නිසා L’ (NOT L) භාවිතා කරයි.

5For Unlock = C.K + F, will the door open if C = 0, K = 1, F = 1?Unlock = C.K + F හි C = 0, K = 1, F = 1 නම් දොර විවෘත වේද?

Answerපිළිතුර: Yes. C.K = 0 but F = 1, so Unlock = 1 (fire escape).ඔව්. C.K = 0 නමුත් F = 1 නිසා Unlock = 1 (ගිනි ගැනීමේදී පලා යාමට).

6How do you derive the expression from a given circuit?දී ඇති පරිපථයකින් ප්‍රකාශනය ව්‍යුත්පන්න කරන්නේ කෙසේද?

Answerපිළිතුර: Work from the inputs to the output, writing the expression at the output of each gate, then combine them into one expression for X.ආදානවල සිට ප්‍රතිදානය දක්වා ගොස් සෑම ද්වාරයක ප්‍රතිදානයේම ප්‍රකාශනය ලියා ඒවා X සඳහා එක් ප්‍රකාශනයකට එකතු කරන්න.

MCQබහුවරණ ප්‍රශ්න

Choose the correct answer for each question.සෑම ප්‍රශ්නයකටම නිවැරදි පිළිතුර තෝරන්න.

Scoreලකුණු: 0 / 15

1In a problem, the word “either … or” usually means which gate?ගැටලුවක “… හෝ …” යන්නෙන් සාමාන්‍යයෙන් අදහස් වන ද්වාරය?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: B

Either/or → OR.හෝ → OR.

2“Both the card and the PIN must be correct” is best shown by:“කාඩ්පත සහ PIN දෙකම නිවැරදි විය යුතුය” හොඳින්ම දක්වන්නේ:

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: D

Both → AND.දෙකම → AND.

3A block diagram shows:Block diagram එකක් පෙන්වන්නේ:

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: A

It is a simple overview before drawing gates.ද්වාර ඇඳීමට පෙර සරල දළ විශ්ලේෂණයකි.

4Siren = S.(D+W). What happens when S = 0, D = 1, W = 1?Siren = S.(D+W). S = 0, D = 1, W = 1 විට?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: B

S = 0 so the AND output is 0.S = 0 නිසා AND ප්‍රතිදානය 0.

5In Siren = S.(D+W), how many of the 8 rows give Siren = 1?Siren = S.(D+W) හි පේළි 8න් Siren = 1 වන්නේ කීයක?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: A

S = 1 with D, W = 01, 10, 11.S = 1 සමග D, W = 01, 10, 11.

6A garden lamp turns on when there is motion (M) and it is dark. The sensor L = 1 when bright. The expression is:චලනය (M) සහ අඳුරු විට පහන දැල්වේ. දීප්තිමත් විට L = 1. ප්‍රකාශනය:

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: C

Dark = NOT L.අඳුරු = NOT L.

7Lamp = M.L’. Which input turns the lamp ON?Lamp = M.L’. පහන දල්වන ආදානය?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: A

Lamp = 1.0′ = 1.1 = 1.Lamp = 1.0′ = 1.1 = 1.

8Pump = D.(R+T)’. For how many input combinations does the pump run?Pump = D.(R+T)’. පොම්පය ක්‍රියා කරන ආදාන සංයෝජන කීයද?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: D

Only D=1, R=0, T=0.D=1, R=0, T=0 පමණි.

9“Not raining and tank not empty” = NOT (R OR T). Which single gate does this?“වැසි නැත සහ ටැංකිය හිස් නැත” = NOT (R OR T). මෙය කරන තනි ද්වාරය?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: B

NOT OR = NOR.NOT OR = NOR.

10Unlock = C.K + F. Which input keeps the door LOCKED (0)?Unlock = C.K + F. දොර අගුළු දමා (0) තබන ආදානය?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: A

C.K = 0 and F = 0 → 0.C.K = 0, F = 0 → 0.

11A circuit has a NAND gate with inputs A and B, a NOT gate on C, and an AND gate joining both. The expression is:A, B සඳහා NAND, C මත NOT, දෙකම එක් කරන AND ඇති පරිපථයේ ප්‍රකාශනය:

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: C

Write each gate output, then AND them.එක් එක් ද්වාර ප්‍රතිදානය ලියා AND කරන්න.

12For X = (A.B)’.C’, what is X when A = 0, B = 0, C = 0?X = (A.B)’.C’ හි A = 0, B = 0, C = 0 විට X?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: C

(0.0)’ = 1, C’ = 1, 1.1 = 1.(0.0)’ = 1, C’ = 1, 1.1 = 1.

13X = (A+B)’ + C. What is X when A = 1, B = 0, C = 0?X = (A+B)’ + C. A = 1, B = 0, C = 0 විට X?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: B

(1+0)’ = 0; 0 + 0 = 0.(1+0)’ = 0; 0 + 0 = 0.

14Scholarship X = P.(I+T). A student passed (P=1), has no low income (I=0) but has sport talent (T=1). X =ශිෂ්‍යත්වය X = P.(I+T). සමත් (P=1), අඩු ආදායම නැත (I=0), ක්‍රීඩා දක්ෂ (T=1). X =

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: D

1.(0+1) = 1.1.(0+1) = 1.

15Which is the BEST first step when solving a logic problem?තාර්කික ගැටලුවක් විසඳීමේ හොඳම පළමු පියවර?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: C

Inputs/outputs come first.ආදාන/ප්‍රතිදාන පළමුව.

MCQ answer keyMCQ පිළිතුරු

B – Either/or → OR.හෝ → OR.
D – Both → AND.දෙකම → AND.
A – It is a simple overview before drawing gates.ද්වාර ඇඳීමට පෙර සරල දළ විශ්ලේෂණයකි.
B – S = 0 so the AND output is 0.S = 0 නිසා AND ප්‍රතිදානය 0.
A – S = 1 with D, W = 01, 10, 11.S = 1 සමග D, W = 01, 10, 11.
C – Dark = NOT L.අඳුරු = NOT L.
A – Lamp = 1.0′ = 1.1 = 1.Lamp = 1.0′ = 1.1 = 1.
D – Only D=1, R=0, T=0.D=1, R=0, T=0 පමණි.
B – NOT OR = NOR.NOT OR = NOR.
A – C.K = 0 and F = 0 → 0.C.K = 0, F = 0 → 0.
C – Write each gate output, then AND them.එක් එක් ද්වාර ප්‍රතිදානය ලියා AND කරන්න.
C – (0.0)’ = 1, C’ = 1, 1.1 = 1.(0.0)’ = 1, C’ = 1, 1.1 = 1.
B – (1+0)’ = 0; 0 + 0 = 0.(1+0)’ = 0; 0 + 0 = 0.
D – 1.(0+1) = 1.1.(0+1) = 1.
C – Inputs/outputs come first.ආදාන/ප්‍රතිදාන පළමුව.

Structured Questionsව්‍යුහගත ප්‍රශ්න

1A car alarm siren sounds when the alarm switch is ON (S) and a door is opened (D) or a window is broken (W).
(i) Draw a block diagram. (2 marks)
(ii) Write the Boolean expression. (1 mark)
(iii) Draw the logic circuit. (2 marks)Alarm ස්විචය ON (S) වී දොරක් විවෘත කළ (D) හෝ කවුළුවක් බිඳුණු (W) විට car alarm siren නාද වේ.
(i) Block diagram එකක් අඳින්න. (ලකුණු 2)
(ii) බූලීය ප්‍රකාශනය ලියන්න. (ලකුණු 1)
(iii) තාර්කික පරිපථය අඳින්න. (ලකුණු 2) (5 marksලකුණු 5)