Relative and Absolute Cell References ($A$1) – Grade 10 ICT Notes 7.6

© 2026 schoolict.net (Ruwan Mangala Suraweera)

7.6 Relative and Absolute Cell References ($A$1)සාපේක්ෂ සහ නිරපේක්ෂ Cell යොමු ($A$1)

G.C.E. O/L Grade 10 ICT · Lesson 7G.C.E. O/L ICT · 10 ශ්‍රේණිය · පාඩම 7

Prints all tabs in the language you are reading. Use “Save as PDF” in the print window to keep a copy.ඔබ කියවන භාෂාවෙන් සියලු tabs මුද්‍රණය වේ. පිටපතක් තියාගන්න print window එකේ “Save as PDF” තෝරන්න.
🎬Video coming soon in this language. Switch language to watch the other video.මේ භාෂාවෙන් වීඩියෝව ඉක්මනින් එනවා. අනෙක් වීඩියෝව බලන්න භාෂාව මාරු කරන්න.

In this videoමේ වීඩියෝවේ

  • Relative references change when copied.සාපේක්ෂ යොමු පිටපත් කළ විට වෙනස් වේ.
  • Absolute references ($F$1) stay fixed.නිරපේක්ෂ යොමු ($F$1) ස්ථිරයි.
  • Use $ for a constant cell such as a rate.අනුපාතයක් වැනි නියත cell එකකට $ භාවිත කරන්න.
  • F4 cycles reference types (Shift+F4 in Calc).F4 යොමු වර්ග මාරු කරයි (Calc හි Shift+F4).
  • Mixed references lock a row or a column.මිශ්‍ර යොමු පේළියක් හෝ තීරුවක් අගුළු දමයි.
B2$F$1F$1$F1F4Fill handleCtrl+D

Notesසටහන්

When you copy a formula with the fill handle, the spreadsheet changes the cell references. A relative reference (B2) moves with the formula. An absolute reference ($F$1) stays fixed. Choosing the right one lets you write a formula once and copy it down a whole column.Fill handle මගින් සූත්‍රයක් පිටපත් කරන විට spreadsheet එක cell යොමු වෙනස් කරයි. සාපේක්ෂ යොමුවක් (B2) සූත්‍රය සමඟ චලනය වේ. නිරපේක්ෂ යොමුවක් ($F$1) නොසෙල්වී පවතී. නිවැරදි එක තෝරා ගැනීමෙන් සූත්‍රයක් එක් වරක් ලියා මුළු තීරුවටම පිටපත් කළ හැක.

1. Relative references1. සාපේක්ෂ යොමු

In the shop bill, D2 contains =B2*C2 (Qty × Price). Dragging the fill handle from D2 to D5 changes the row number in each copy:කඩ බිලේ D2 හි =B2*C2 (Qty × Price) ඇත. Fill handle එක D2 සිට D5 දක්වා ඇදීමෙන් එක් එක් පිටපතේ පේළි අංකය වෙනස් වේ:

CellCellFormulaසූත්‍රයResult (Rs.)ප්‍රතිඵලය (Rs.)
D2D2=B2*C2=B2*C2600600
D3D3=B3*C3=B3*C3180180
D4D4=B4*C4=B4*C4160160
D5D5=B5*C5=B5*C5150150
D6D6=SUM(D2:D5)=SUM(D2:D5)10901090
💡 Rule: copying down changes the row number; copying across changes the column letter. Copying =SUM(B2:E2) from F2 to F6 gives =SUM(B6:E6).නීතිය: පහළට පිටපත් කිරීම පේළි අංකය වෙනස් කරයි; හරහා පිටපත් කිරීම තීරු අකුර වෙනස් කරයි. =SUM(B2:E2) F2 සිට F6 ට පිටපත් කළ විට =SUM(B6:E6).

2. Absolute references2. නිරපේක්ෂ යොමු

The discount rate 5% is stored once in F1 (0.05). E2 needs D2 × F1. If you copy =D2*F1 down, F1 also moves (F2, F3…) and those cells are empty:5% වට්ටම් අනුපාතය F1 හි (0.05) එක් වරක් ගබඩා කර ඇත. E2 ට D2 × F1 අවශ්‍යය. =D2*F1 පහළට පිටපත් කළහොත් F1 ද චලනය වේ (F2, F3…), ඒ cells හිස්ය:

CellCellWrong (relative)වැරදි (සාපේක්ෂ)Resultප්‍රතිඵලයCorrect (absolute)නිවැරදි (නිරපේක්ෂ)Resultප්‍රතිඵලය
E2E2=D2*F1=D2*F13030=D2*$F$1=D2*$F$13030
E3E3=D3*F2=D3*F200=D3*$F$1=D3*$F$199
E4E4=D4*F3=D4*F300=D4*$F$1=D4*$F$188
E5E5=D5*F4=D5*F400=D5*$F$1=D5*$F$17.57.5
Relative: =B2*C2 copied downAbsolute: =D2*$F$1 copied downD2 =B2*C2E2 =D2*$F$1D3 =B3*C3E3 =D3*$F$1D4 =B4*C4E4 =D4*$F$1D5 =B5*C5E5 =D5*$F$1Row numbers change: B3, B4, B5…$F$1 stays locked (F4 adds $)
Copying down: the relative formula =B2*C2 changes row by row, while $F$1 in =D2*$F$1 stays fixed.පහළට පිටපත් කිරීම: සාපේක්ෂ =B2*C2 පේළියෙන් පේළියට වෙනස් වේ, =D2*$F$1 හි $F$1 නොසෙල්වේ.

Total discount =SUM(E2:E5) = Rs. 54.5. The $ sign locks the column ($F) and the row ($1).මුළු වට්ටම =SUM(E2:E5) = Rs. 54.5. $ ලකුණ තීරුව ($F) සහ පේළිය ($1) අගුළු දමයි.

3. The F4 key3. F4 යතුර

While editing a reference, press F4 in Excel and Google Sheets (Shift+F4 in LibreOffice Calc; Cmd+T in Excel for Mac). In Excel each press cycles:යොමුවක් සංස්කරණය කරමින් Excel සහ Google Sheets හි F4 ඔබන්න (LibreOffice Calc හි Shift+F4; Mac Excel හි Cmd+T). Excel හි එක් එක් එබීම චක්‍රය:

PressඑබීමReferenceයොමුවTypeවර්ගය
00F1F1Relativeසාපේක්ෂ
11$F$1$F$1Absoluteනිරපේක්ෂ
22F$1F$1Mixed – row fixedමිශ්‍ර – පේළිය ස්ථිර
33$F1$F1Mixed – column fixedමිශ්‍ර – තීරුව ස්ථිර
44F1F1Back to relativeනැවත සාපේක්ෂ
NEW 20262026 නව Extra (beyond the syllabus): mixed references. In A$1 only the row is fixed; in $A2 only the column is fixed. Copying =A$1*$A2 from B2 to C3 gives =B$1*$A3, and to D4 gives =C$1*$A4 – used for multiplication tables.අමතර (විෂය නිර්දේශයෙන් ඔබ්බට): මිශ්‍ර යොමු. A$1 හි පේළිය පමණක් ස්ථිරයි; $A2 හි තීරුව පමණක් ස්ථිරයි. =A$1*$A2 B2 සිට C3 ට පිටපත් කළ විට =B$1*$A3, D4 ට =C$1*$A4 – ගුණන වගු සඳහා.

4. Worked example: mark totals4. විසඳූ උදාහරණය: ලකුණු එකතු

F2: =SUM(B2:E2) → Nimal 275. Copy to F3 → =SUM(B3:E3) → Sara 353. Copy to F4 → Kasun 233.F2: =SUM(B2:E2) → Nimal 275. F3 ට පිටපත් → =SUM(B3:E3) → Sara 353. F4 ට → Kasun 233.

Key Wordsප්‍රධාන පද

Cell referenceCell යොමුව
The address of a cell used in a formula, e.g. B2.සූත්‍රයක භාවිත cell ලිපිනය, උදා B2.
Relative referenceසාපේක්ෂ යොමුව
A reference that changes when the formula is copied, e.g. B2.සූත්‍රය පිටපත් කළ විට වෙනස් වන යොමුව, උදා B2.
Absolute referenceනිරපේක්ෂ යොමුව
A reference that stays fixed when copied, e.g. $F$1.පිටපත් කළ විට ස්ථිරව පවතින යොමුව, උදා $F$1.
Mixed referenceමිශ්‍ර යොමුව
Only the row or only the column is fixed, e.g. F$1 or $F1.පේළිය හෝ තීරුව පමණක් ස්ථිර, උදා F$1 හෝ $F1.
Dollar sign ($)ඩොලර් ලකුණ ($)
Locks the column letter or row number that follows it.පසුව එන තීරු අකුර හෝ පේළි අංකය අගුළු දමයි.
F4 keyF4 යතුර
Cycles a reference through relative, absolute and mixed (Shift+F4 in Calc).යොමුවක් සාපේක්ෂ, නිරපේක්ෂ, මිශ්‍ර හරහා මාරු කරයි (Calc හි Shift+F4).
Fill handleFill handle
Small square at the bottom-right of the active cell used to copy.පිටපත් කිරීමට භාවිත active cell හි පහළ-දකුණු කුඩා කොටුව.
Copy downපහළට පිටපත
Copying to rows below; relative row numbers increase.පහළ පේළිවලට පිටපත්; සාපේක්ෂ පේළි අංක වැඩි වේ.
Copy acrossහරහා පිටපත
Copying to columns on the right; relative column letters change.දකුණු තීරුවලට පිටපත්; සාපේක්ෂ තීරු අකුරු වෙනස් වේ.
Constant cellනියත cell
A cell holding a fixed value such as a rate, used by many formulas.බොහෝ සූත්‍ර භාවිත කරන අනුපාතයක් වැනි ස්ථිර අගයක් ඇති cell.
Discount rateවට්ටම් අනුපාතය
A percentage taken off a price, e.g. 0.05 = 5%.මිලෙන් අඩු කරන ප්‍රතිශතය, උදා 0.05 = 5%.
Ctrl+DCtrl+D
Fills the formula from the cell above into the selected cells.ඉහළ cell හි සූත්‍රය තෝරාගත් cells වලට පුරවයි.

Sample Q&Aආදර්ශ ප්‍රශ්න සහ පිළිතුරු

1What is a relative reference?සාපේක්ෂ යොමුව යනු කුමක්ද?

Answerපිළිතුර: A reference such as B2 that adjusts when the formula is copied.සූත්‍රය පිටපත් කළ විට සැකසෙන B2 වැනි යොමුවකි.

2What does $F$1 mean?$F$1 යනු කුමක්ද?

Answerපිළිතුර: An absolute reference: column F and row 1 are both locked.නිරපේක්ෂ යොමුව: F තීරුව සහ 1 පේළිය දෙකම අගුළු.

3=B2*C2 in D2 is copied to D4. What is the formula?D2 හි =B2*C2, D4 ට පිටපත් කරයි. සූත්‍රය කුමක්ද?

Answerපිළිතුර: =B4*C4.=B4*C4.

4=D2*$F$1 in E2 is copied to E5. What is the formula?E2 හි =D2*$F$1, E5 ට පිටපත් කරයි. සූත්‍රය කුමක්ද?

Answerපිළිතුර: =D5*$F$1.=D5*$F$1.

5Why did =D2*F1 copied down give 0?=D2*F1 පහළට පිටපත් කළ විට 0 දුන්නේ ඇයි?

Answerපිළිතුර: F1 became F2, F3… which are empty (treated as 0). Use $F$1.F1, F2, F3… බවට පත් විය, ඒවා හිස් (0 ලෙස). $F$1 භාවිත කරන්න.

6What does the F4 key do?F4 යතුර කරන්නේ කුමක්ද?

Answerපිළිතුර: Cycles the reference: F1 → $F$1 → F$1 → $F1 → F1.යොමුව මාරු කරයි: F1 → $F$1 → F$1 → $F1 → F1.

MCQබහුවරණ ප්‍රශ්න

Choose the correct answer for each question.සෑම ප්‍රශ්නයකටම නිවැරදි පිළිතුර තෝරන්න.

Scoreලකුණු: 0 / 15

1Which is an absolute reference?නිරපේක්ෂ යොමුවක් කුමක්ද?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: D

Both locked.දෙකම අගුළු.

2=B2*C2 in D2 copied to D3 becomes…D2 හි =B2*C2, D3 ට පිටපත් කළ විට…

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: B

Rows +1.පේළි +1.

3=B2*C2 copied to D5 gives Rs. …=B2*C2 D5 ට පිටපත් කළ විට Rs. …

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: C

1 × 150.1 × 150.

4=D2*$F$1 in E2 copied to E4 becomes…E2 හි =D2*$F$1, E4 ට පිටපත් කළ විට…

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: A

$F$1 fixed.$F$1 ස්ථිරයි.

5With D2 = 600 and F1 = 0.05, E2 =D2*$F$1 gives…D2 = 600, F1 = 0.05 විට E2 =D2*$F$1…

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: B

600 × 0.05.600 × 0.05.

6The relative formula =D2*F1 copied to E3 gives…සාපේක්ෂ =D2*F1, E3 ට පිටපත් කළ විට…

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: C

F2 is empty.F2 හිස්ය.

7Total of D2:D5 in the bill is Rs. …බිලේ D2:D5 එකතුව Rs. …

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: A

600+180+160+150.600+180+160+150.

8Total discount =SUM(E2:E5) is Rs. …මුළු වට්ටම =SUM(E2:E5) Rs. …

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: B

1090 × 0.05.1090 × 0.05.

9In Excel, pressing F4 once on F1 gives…Excel හි F1 මත F4 එක් වරක් එබූ විට…

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: A

First press = absolute.පළමු එබීම = නිරපේක්ෂ.

10In F$1 which part is fixed?F$1 හි ස්ථිර කොටස කුමක්ද?

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: C

$ before 1.1 ට පෙර $.

11=SUM(B2:E2) in F2 copied to F6 becomes…F2 හි =SUM(B2:E2), F6 ට පිටපත් කළ විට…

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: D

Rows +4.පේළි +4.

12=B2 in C5 copied to D7 becomes…C5 හි =B2, D7 ට පිටපත් කළ විට…

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: C

+1 column, +2 rows.+1 තීරුව, +2 පේළි.

13Copying a formula across to the right changes…සූත්‍රයක් දකුණට හරහා පිටපත් කිරීම වෙනස් කරන්නේ…

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: B

Across = columns.හරහා = තීරු.

14Extra: =A$1*$A2 in B2 copied to C3 becomes…අමතර: B2 හි =A$1*$A2, C3 ට පිටපත් කළ විට…

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: D

Mixed.මිශ්‍ර.

15Nimal’s total =SUM(B2:E2) is…Nimal ගේ එකතුව =SUM(B2:E2)…

✔ Correct!නිවැරදියි!✘ Not quite.වැරදියි. Correct answerනිවැරදි පිළිතුර: A

72+65+58+80.72+65+58+80.

MCQ answer keyMCQ පිළිතුරු

  1. D – Both locked.දෙකම අගුළු.
  2. B – Rows +1.පේළි +1.
  3. C – 1 × 150.1 × 150.
  4. A – $F$1 fixed.$F$1 ස්ථිරයි.
  5. B – 600 × 0.05.600 × 0.05.
  6. C – F2 is empty.F2 හිස්ය.
  7. A – 600+180+160+150.600+180+160+150.
  8. B – 1090 × 0.05.1090 × 0.05.
  9. A – First press = absolute.පළමු එබීම = නිරපේක්ෂ.
  10. C – $ before 1.1 ට පෙර $.
  11. D – Rows +4.පේළි +4.
  12. C – +1 column, +2 rows.+1 තීරුව, +2 පේළි.
  13. B – Across = columns.හරහා = තීරු.
  14. D – Mixed.මිශ්‍ර.
  15. A – 72+65+58+80.72+65+58+80.

Structured Questionsව්‍යුහගත ප්‍රශ්න

1Define relative and absolute references with one example each.සාපේක්ෂ සහ නිරපේක්ෂ යොමු එක් උදාහරණය බැගින් අර්ථ දක්වන්න. (4 marksලකුණු 4)

Show model answerආදර්ශ පිළිතුර පෙන්වන්න
Relative changes when copied, e.g. B2. Absolute stays fixed, e.g. $F$1.සාපේක්ෂ පිටපත් කළ විට වෙනස් වේ, උදා B2. නිරපේක්ෂ ස්ථිරයි, උදා $F$1.

2D2 has =B2*C2. Write the formulas and results in D3, D4 and D5 after copying down.D2 හි =B2*C2. පහළට පිටපත් කළ පසු D3, D4, D5 සූත්‍ර සහ ප්‍රතිඵල ලියන්න. (3 marksලකුණු 3)

Show model answerආදර්ශ පිළිතුර පෙන්වන්න
D3 =B3*C3 = 180; D4 =B4*C4 = 160; D5 =B5*C5 = 150.D3 =B3*C3 = 180; D4 =B4*C4 = 160; D5 =B5*C5 = 150.

3F1 holds the discount rate 0.05. Write a formula for E2 that can be copied down to E5 and give all results.F1 හි වට්ටම් අනුපාතය 0.05. E5 දක්වා පිටපත් කළ හැකි E2 සූත්‍රයක් ලියා සියලු ප්‍රතිඵල දෙන්න. (4 marksලකුණු 4)

Show model answerආදර්ශ පිළිතුර පෙන්වන්න
=D2*$F$1; 30, 9, 8, 7.5; total 54.5.=D2*$F$1; 30, 9, 8, 7.5; එකතුව 54.5.
Relative: =B2*C2 copied downAbsolute: =D2*$F$1 copied downD2 =B2*C2E2 =D2*$F$1D3 =B3*C3E3 =D3*$F$1D4 =B4*C4E4 =D4*$F$1D5 =B5*C5E5 =D5*$F$1Row numbers change: B3, B4, B5…$F$1 stays locked (F4 adds $)
Model answer.ආදර්ශ පිළිතුර.

4Explain why =D2*F1 gives wrong answers when copied down.=D2*F1 පහළට පිටපත් කළ විට වැරදි පිළිතුරු දෙන්නේ ඇයි? (2 marksලකුණු 2)

Show model answerආදර්ශ පිළිතුර පෙන්වන්න
F1 changes to F2, F3, F4 which are empty, so results are 0.F1, F2, F3, F4 බවට වෙනස් වේ, ඒවා හිස් නිසා ප්‍රතිඵල 0.

5Write, in order, the four reference forms produced by pressing F4 on A1 in Excel.Excel හි A1 මත F4 එබීමෙන් ලැබෙන යොමු ආකාර හතර පිළිවෙළින් ලියන්න. (2 marksලකුණු 2)

Show model answerආදර්ශ පිළිතුර පෙන්වන්න
$A$1, A$1, $A1, A1.$A$1, A$1, $A1, A1.

🎮 Game🎮 ක්‍රීඩා

Pick a game. Each one uses words from this lesson.ක්‍රීඩාවක් තෝරන්න. හැම එකක්ම මේ පාඩමේ වචන පාවිච්චි කරනවා.

Summary & Downloadsසාරාංශය සහ බාගත කිරීම්

Key pointsප්‍රධාන කරුණු

  • Relative references (B2) change when a formula is copied.සාපේක්ෂ යොමු (B2) සූත්‍රය පිටපත් කළ විට වෙනස් වේ.
  • Copy down → rows change; copy across → columns change.පහළට → පේළි වෙනස්; හරහා → තීරු වෙනස්.
  • Absolute references ($F$1) never change.නිරපේක්ෂ යොමු ($F$1) කිසිදා වෙනස් නොවේ.
  • Use $ for a constant cell such as a rate.අනුපාතයක් වැනි නියත cell එකකට $ භාවිත කරන්න.
  • A relative constant moves to empty cells and gives 0.සාපේක්ෂ නියතය හිස් cells වලට ගොස් 0 දෙයි.
  • F4 cycles F1 → $F$1 → F$1 → $F1.F4 මාරු කරයි F1 → $F$1 → F$1 → $F1.
  • Mixed references (extra) lock only a row or a column.මිශ්‍ර යොමු (අමතර) පේළිය හෝ තීරුව පමණක් අගුළු දමයි.
  • Write once, copy with the fill handle or Ctrl+D.එක් වරක් ලියා fill handle හෝ Ctrl+D මගින් පිටපත් කරන්න.

Downloadsබාගත කිරීම්

📄 Open English note (PDF)English සටහන විවෘත කරන්න (PDF)📄 Open Sinhala note (PDF)සිංහල සටහන විවෘත කරන්න (PDF)

Full Lesson 7 PDFසම්පූර්ණ පාඩම 7 PDF: English · සිංහල

Next noteඊළඟ සටහන 7.7 →

© 2026 schoolict.net (Ruwan Mangala Suraweera). All rights reserved.සියලු හිමිකම් ඇවිරිණි.
Text Book Lesson Note Download Questions ALL MCq Syllabus Sinhala LMS Simulator Tool